KÜÇÜKLÜĞÜMÜN İLK ANISI
Henüz kaç yaşımda olduğumu tam olarak bilmiyorum. Gerçekten
kendim mi hatırlıyorum yoksa annemin anlattığını, hatırladığımı sanıyorum emin
değilim.Anlatılan veya anımsadığım olay şu:
Annem, hem yatak odası hem de günlük yaşantımızın her
alanında kullandığımız ve pencere olarak tepe deliği kullandığımız odada, özel
günlerde giydiği fesini temizliyordu. Fesinde bulunan maddi değeri olmayan
yirmi bir adet urubiye ve düğün takılarından kalan tek çeyrek altınını gereken
özeni göstererek temizliyordu. Annemin bir an dalgınlığından yararlanıp,
urubiyelerin birini alarak doğruca Rıza amcanın bakkal dükkanına koştum. Rıza
amcadan urubiye karşılığında şeker istedim. Rıza amca tüm sevecenliğince beni
kucakladı ve istediğim şekeri sordu. Daha sonra bir miktar istediğim şekerden
vererek beni evimize getirdi. Şekeri, urubiye ve beni anneme teslim etti.
ANAMIN ANIMSADIĞIM İLK
HASTALIĞI
Her akşam olduğu gibi akşam yemeğinden sonra babam dükkana
gitti. Anam, sofrayı topladı,sobanın kapağını kontrol etti ve yatağımızı yaptı.
Ablam anamın arkasında ben önünde yattık. Babam yatsı namazından çıktıktan bir
saat sonra, günün son alışverişini yapıp eve geldi. Evimiz büyük bir avlu etrafında
sıralanmış, alt katları ahır, samanlık , üst katları yaşam alanı olarak
kullandığımız birbirine bitişik tümü yakın akraba olan sekiz- on ailenin
birbirinden bağımsız yaşadığı bir yapıydı.
Anam, bu güne kadar hiç bir sorun çıkmamasına karşın
yatmadan önce mutlaka kapıyı sürgülerdi. Babam geldiğinde kapıyı tıkırdatırken
ablam ve benim uyanmamamıza dikkat ederdi.Anam diğer gecelerde olduğu gibi
hemen uyanmadı.Babam tıkırdatmanın şiddetini artırmasına karşın anam
uyanmadı.Ben uyandım. Önce anamı uyarmaya çalıştım, ama başaramadım. Bu arada
ablam uyandı. Kapının sürgüsüne her ikimizde yetişemediğimiz için kapıyı
açamadık. Daha sonra babamın uyarısı ile ablam yere çömeldi. Ben onun omuzlarına
çıkarak kapıyı açtım. Kapı açma sırasında oluşan gürültüden akrabalar uyanıp
bir sorunun olduğunu anlayarak hemen yardıma gelmişlerdi.Başta baban olmak
üzere herkes anamı uyarmaya çalışıyor. Ancak anamdan herhangi bir yanıt
alınamıyordu. Ablam ve ben bir köşeye ağlıyorduk.Bu arada sülalenin en büyüğü İsmail
amca, anamı şeytan çarptığına karar verdi. Hemen köyün imamını çağrılıp
okutulmasını istedi. Ayrıca anamın ailesine haber gönderildi. Çok geçmeden hem
ebem, büyük dayım hemde imam geldi. Ebem ezberden, imam kitap dan okuyarak dua
etmeye başladılar. Sabah olduğunda diğer akrabalarda geldi. Etraf köylerdeki en
etkili hoca araştırılmaya başlandı. Babam, dükkana gitti. Öğleye doğru sıhhıye
ile eve geldiler. Sıhhıye amca anamı muayene etti, olayın gelişimi hakkında
babamdan bilgi aldı. Daha sonra hemen anamın, Denizli’ye hastaneye
götürülmesini önerdi. Bazı akrabalar bunun doktorluk olmadığını, derin bir
hocanın bulunmasını isterken, Bazı diğere akrabalar ise hastaneye gitmesinin
gerektiğini belirtiyorlardı. Bu
tartışmalar iki- üç gün Denizli’de oturan teyzemin eşi kamyonu ile köye gelinceye
kadar sürdü. Ömer enişte kahvede durumu öğrenir öğrenmez hemen bize geldi.
Babam, dayım ve ebemle kısa bir görüme yaptıktan sonra hastaneye götürmeye
karar verdiler.
Çok soğuk bir kış günü olmasına karşın, kamyonun kasasına
yatak serildi. Anam bu yatağa yatırıldı. Babam kepenek giyerek, anamın yanına,
kamyonun kasasına, Ebem ve dayım şoförün yanına binerek hemen hareket ettiler.
Ertesi gün babam ve dayım köye döndü. Ebem, anamın başıda refakatçı olarak
hastanede kalmış. Anamın hastalığı menencit imiş.Onyedi gün hastanede kalan
anam iyileşerek köye döndü. Menencit hastalığı anamın herhanği bir uzvunda
sakatlık bırakmadı ama sinir sistemini çok yıprattı.
KAVAK
AĞACINDAN DÜŞMEM
1700 ‘lü yılların
sonlarında inşa edilen köyün tarihi camisinin minaresi olarakda kullanılan
heybetli bir kavak ağacı vardı. Ablam, kavak yapraklarının kuzulara yem olarak
verileceğini ancak alt dalardaki yaprakların bayat, üst dalardaki yaprakların
kuzular için uyğun olduğunu söyledi.
Cami için yeni minare yapıldığından kavak ağacı artık ezan okumak için
kullanılmıyordu. Ağaca çıkılan merdivenlerin basamakları yer yer kırılmıştı.
abam ve benim ağaca çıkmam olanaksız görünüyordu. Ama ben kafama koymuştum.
Kuzularımıza o taze kavak yapraklarını mutlaka yedirecektim. Cami bahçesinde
kimseler yoktu. Tırmanarak, ezan okumak için yapılan kalın tahtalı platfoma
ulaştım, tahtaların çivilerinin sökülmüş olduğunu fark etmedim. En taze
yaprakları koparmak ve ablamın övğüsünü kazanmak heyacanı ile platformun en
ucuna gidip tazecik yapraklara uzandığımda, bir anda kendimi yerde buldum. Şadıravanda
öğle namazı için abtest alan Sert topal amca,arkamdan gelen tahtaların
gürültüsü ile düştüğümü fark etti. Ne olduğuna pek akıl erdiremeden komşular
yetişin, kavaktan bir çocuk düştü cansız yerde yatıyor diye bağırmaya başladı.
Hastalıktan yeni kurtulmuş annem ve babam camiye yakın olan dükkanımızda idiler,
anam önde babam arkada camiye geldiler. Anam korku içersinde beni kucakladı ve
feryadı bastı: Çocuğum öldü, tüm bağırsakları dışarıda. Ananım kucağından korku
ile beni alan babam; Anama selendi, korkma sadece kakasını yapmış.
Ben korkumu biraz yendikten
sonra ablama, bildiğim tüm
küfürleri sıraladım. Herkes biraz sakinleştiten sonra beni alıcı gözü ile
tekrar incelediler. Sadece sol bacak
bileğimi kırarak taze kavak yaprağı sevdamı tamamlamıştım.
KARDA
ÇIPLAK AYAKLA KAÇIŞIM
İlk okula başlamadan önceki son kış mevsimiydi, köyde düğün
vardı. Komşu arkadaşlarımla birlikte düğün evine
gitik. Daha önceden yağan kar, hem güneşin etkisi hemde insanların çiğnemesi ile her yeri, vıcık
vıcık çamur yapmıştı. Gelin alma merasimi bittikten sonra, gelini, oğlan evine
götürmek üzere; en önde hora tepen alkollü gençler, arkasında çalğı takımı,
onun arkasında düğün sahibinin yakınları, damat, sadıç gurubu daha arkada gelin
otobüsü ve gelinin çeyizini taşıyan at arabası kortej halinde yola koyuldular.
Her zaman yapıldığı gibi caminin etrafı
iki veya üç kere dönülüp, oğlan evine gidilecekti. Tam bizim dükkanın önünden
geçilirken, annem beni dizlerime kadar
çamur içinde görüce, dükkana çağrdı. Sırılsıklam olan yün çoraplarımı çıkardı, ayakkabılarımı kuruması için
mangalın altına koyup, temiz çorap almak
için eve gitti. Giderken babama, ben gelinceye kadar beni bırakmamasını tembihledi.
Bu arada düğün korteji hayli uzaklaştı. Babamın müşteri ile ilğilendiği bir
anda çıplak ayakla düğün kortejinin peşinden koşmaya başladım. Kendi elleri ile
eğirip ördüğü çorapla geri dönen anam, beni dükkanda göremeyince; bir tartafdan
babama söylenerek, diğer tarafdan peşimden gelmeye başladı. Annemim peşimden
geldiği görünce, toplum içersinde yiyeceğimin dayağın korkusu ile çaydan kaçmaya
başladım. Ben önde , anam arkada köyün dışına kadar çıktık. Ama annem beni hala
takip ediyordu. Annemden kaça bilmek için, çaydan, köyün en son binası olan
aşağı okula doğru koştum. Okula geldiğimde artık soğuktan moraran ayaklarım
beni taşımıyordu. Bekar öğretmenlerin; lojman olarak kullandığı bölümün
merdivenlerine oturdum ve annemin beni yakalamasını bekledim. Birkaç dakika
sonra annem geldi.Tüm şefkati ile, peştamalı
ile ayaklarımı kuruladıktan sonra elindeki çorapları giydirdi,sevip, okşayarak
sırtına aldı ve birlikte evin yoluna koyulduk. Düğün korteji turunu tamamlayıp
oğlan evine varırken, ben sobanın ısıttığı tepe delikli odamızda uykuya daldım.
ABLAMI ZOR
DURUMDA BIRAKMAM
Anam, hem öksüz büyümesi hemde onun okul çağında olduğu dönemlerde kız
çocuklarının okutulmaması nedeni ile cahil bırakılmıştı. Babamın askerde olduğu
zamanlarda okumamış olmanın eksikliğini çok çekmiş.Askerde olan kocasından gelen, giden mektupların içeriğini hep üçün
şahıslardan öğrenmişti. Bu nedenle çocuklarını mutlaka okutmak istiyordu. Ablam
ilk okul çağına gelince okula kayıt yaptırıldı. Okullar açıldı. Annem biran
önce kızının şakır şakır okumasını arzuluyor ve babamın ablama yardımcı
olmasını istiyordu. Ama babam akşam
yemeğini yer yemez dükkana gitmek zorundaydı. Ablamla annemin istediği gibi
yardımcı olamıyordu. Anam; işbaşa düştü diyerek, akşam yemeklerinin hemen
arkasından, soluk gaz lambasının ışığında ablamı çalıştırmaya başladı. Ablam; okula gidince, evde sıkıldığım ve çok
yaramazlık yaptığımdan dolayı zaman zaman bende kayıtsız okula gitmeye
başladım. Babam; fırsat buldukca ablamı
dükkanda çalıştırırken ve okula gidip geldice bölük pörçük birşeyler öğreniyordum...
Anam, yine bir akşam ablamı çalıştırmaya başladı. Ablamdan
alfabe kitabını okumasını istedi. Ablam, anneme henüz bu kitabı okuyacak duruma
gelmediklerini anlatmaya çalışırken ben, bölük pörçük ögrediklerimi, ezberden
okumaya başladım. Bu davranışım, annemin, ablama çok kızmasına hatda defalarca dayak
yemesine neden oldu. Bu yanlış davranışım; babamın benim okumayı bilmediğimi ve
okuması yazması olmayan anamın ablamı çalıştırmasını yanlışlığını öğretmenden
öğreninceye kadar devam etti.
SÜNNET
OLMAM
Köyümüzde, sünnet çağına gelen çocuklar, ya sünnet düğünü
yapan bir ailenin sünet düğününde yada sonbaharda periyodik olarak köye gelen
sünnetcide sünnet olurlardı.
Sonbahar’da ; köye gelen sünnetci, parkda tezğahını kurar,
ebebeyinleri tarafından getirilen çocukları, hiçde hijenik olmayan ortamda
sünnet ederdi.
Bu Sonbahar’da yine sünnetci geldi. Mutaat olduğu gibi
çocukları parkda, sünnet etti. İşini bitiren sünnetci, çantasını topladıktan
sonra, arkadaşı olan babamı ziyaret için dükkana geldiğinde; babam dükkanda
müşterileri ile ilğileniyordu. Dükkanın dışında, Karabacak amca, sararların Ali
abi ve ben tahta sandelyelerde oturuyorduk. Karabacak amca; hem Ali abi ve
sünnetçi ile sohbet ediyor hemde benim çok sevdiğim çakı bıçağı ile ayva
dilimleyip, bizlere dağıtıyordu. Ben, bu çakı bıçağını sürekli olarak bana
vermesini istiyordum.
Sünnetçi amca seni ne zam sünnet edeceğim, diye bana takılmaya
başladı. Karabacak amca; eğer şimdi sünnet olur ve ağlamassan sana bu çakıyı
veririm dedi. Ben de sözünde duracaksan hemen şimdi sünnet olurum dedim.
Sünnetci; çantasından aletlerini çıkarırken, Karabacak amca hemen benim pantolonumu ve kilotumu
çıkarıp,her iki elimi bacaklarımın altından sıkıca tutarak sünnet olmaya hazır
hale getirdi. Erkeklik organımı buz gibi yapan sipreyi sıktıktan sonra eline
usturayı alan sünnetci, işini yapmaya koyuldu. Ali amca gökyüzünü
göstererek,kuşa bak dediğinde çok büyük bir acı hissettim ama çakı bıçağı kaybetmemek
için kendimi tuttum, ağlamadım. İşini bitiren sünnetci babama hadi gözün aydın,
oğlan erkekliğe ilk adımını attdı diye bağırdı. Babam , dışarı çıktığında
herşey olup, bitmiş ve ben çakı bıçağını elime alarak, acı içinde babama
gösteriyordum.
Oğluna sünnet düğünü yapmayı planlayan babamın, hevesi
kursağında kalırken, anemin, torununa sünnet yaptırırsın öğütleri ile avunmak
zorunda kaldı. Ne yazıkki, torunun
sünnetinede ömrü yetmedi.
KOCA
FATMA
Geniş bir avlu içersinde; tek odalı, toprak damlı, penceresi
olmayan bir evde yaşıyordu. Çok yaşlıydı. Avlusunun etrafı çepe çevre harım ile
kapalı idi. Avluya ve eve girmek için, uyduruk bir tahta kapıdan geçiliyordu.
Evinin arka tarafının bir kısmını bahçe olarak kullanıyordu. Çok huysuz, kimse
ile ilişkisi olmayan, var olup olmadığını bile bilmediğim akrabaları ile de
diyaloğu yoktu.
Akşam üzerleri; ya ben kendiliğimden , yada beni “kesinti”
diye çağırdığında evine giderdim. Gaz lambasını yakar, su ihtiyacı varsa elli,
altmış metre uzaklıktaki köyün ortak çeşmesinden su kovasını doldururdum. Çok
seyret olarak bakkal alışverişlerini bana yaptırırdı. Başta babam,annem ve tüm
komşular bu duruma bir anlam veremezlerdi. Onun, bana olan bu ilgisinden
cesaret alan annem, babamın tüm karşı çıkmalarına rağmen, Tepe delikli
odamızdan, onun avlusuna bakan duvarda, otuz kırk santimlik bir delik açtı.
Mahalleli ortalığı yıkıp deliği kapattıracağını düşünüyorlardı. Ama Koca Fatma'dan
her bir tepki gelmedi.
Günler böyle geçerken bir gün; Arkadaşlarımızdan biri, kaçan
tavuklarını yakalamak için onun avlusuna girmiş. Koca Fatma, arkadaşa her türlü
hakareti yapmış ve attığı taşla da, başından hafif yaralamış. Akşam yemeğinden
sonra sokakta oynayan, tüm mahalle çocukları hep beraber Koca Fatma’nın evinin
önünde toplandık. Saatlerce hep bir ağızdan, Koca Fatma, Deli Fatma gibi
laflarla onu protesto ettik. Mahallemizin hiçbir büyüğü de, bizi uyarmadı.
Bu olaydan sonra Koca Fatma; ne beni çağırdı, nede ben
gittiğimde eve aldı.Kısa bir süre sonra, kendisine, bakacağına inandığı Bekir
Hocaya tüm mal varlığını vermiş olduğunu, Bekir hocanın evine taşıdıklarında öğrendik.
Kısa bir süre sonra, Koca Fatma’nın bakımsızlıktan öldüğünü, duyunca,
yaptığımızdan dolayı, mahalle arkadaşları olarak çok,çook üzüldük..
BAĞ
DAMINDAN DÜŞMEM
Rahmetli Mustafa dedemden kalan bağ henüz varisleri
tarafından paylaşılmamış; bütün haşmeti
ile ve hiç görmediğim dedemin anıları ile yaşıyordu. Tüm çevresini çeşit çeşit
meyve ağaçları kaplarken, içerisinde de beyaz ve siyah üzümün birçok çeşiti
yetişiyordu. Çataloba ile bizim köyün
sınırında, her iki köye ve Baklan ovasına hakim bağın ortasında, bir bağ evi
vardı. Bağ evinin bir odası ahır olarak kullanılırken, diğer odası hayat olarak
kullanılırdı.
O yıllarda köyde bağcılık çok yaygın değildi, hırsızlığa
karşı geceleri bağ beklenirdi. Dedemden sonra evin hem erkeği hem kadını olan Emine
ebem bazı geceler bağda yatardı. Bağda kalış süresini kendinden başka kimse
bilmez, ertesi gün işe başlayacağı saate göre her gün değişirdi. Sık sık
ebemden bağ evinin damında bir gece bende yatmak istediğimi söyler oda sürekli
geçiştirirdi. O akşam ebemi takip ettim, bağa yatmak için gidiyordu. Anamdan
izin alarak, ebemin peşinden çaktırmadan bağa geldim. Ebemin kaçışı kalmamıştı,
o akşam beni, bağ damında koynunda yatıracaktı. Ebem; bağ çevresinde, bağda
bekleyenin olduğunu belirtecek hareketler yaptıktan sonra dama çıktık. Beni
yatağa yatırdı, kendisi de namaz kılmaya başladı. Gök yüzü irili, ufaklı, pırıl,
pırıl yıldızlarla doluydu. Bir taraftan yıldızları sayarken, merak ettiklerimi de
ebeme soruyordum. Ebem rekat aralarında bana cevap veriyordu. İçime
sığdıramadığım sevinçle nasıl ve ne zaman uyuduğumu hatırlamıyorum ama gece
yarısı pat diye aşağıya düşüşümü hiç unutamıyorum.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder